De laatste dag is daar. Terwijl het beslag voor de oliebollen staat te rijzen, neem ik de Trouw door, zodat ik ook deze laatste dag van het jaar nog helemaal bij ben. Ik stuit op een artikel van Elleke Bal over nostalgie en hoe nuttig deze emotie kan zijn.

Nostalgiefeest

Nostalgie, volgens mij is dat rond de feestdagen niet eens te ontlopen, al zou je willen. De Top2000 draait alleen maar liedjes die verbonden zijn met herinneringen. Kerst brengt bij uitstek herinneringen terug naar hoe dat vroeger gevierd werd toen je klein was. De nostalgie druipt uit de kerstboom en de radio. Ultimo nostalgia is natuurlijk oudejaarsavond, terugkijken en stilstaan bij wat was. Om van zelf oliebollen bakken nog maar te zwijgen.

Heimwee

Heel vroeger werd nostalgie vooral als ziekte werd gezien, een ziekelijk en gevaarlijk verlangen naar huis. Het woord werd in 1688 door een Zwitserse arts bedacht, op basis van het Griekse nostos (thuiskomst) en algia (pijn). Tot halverwege de vorige eeuw werd nostalgie nog beschouwd als een aandoening. Tegenwoordig zijn wetenschappers er door onderzoek van overtuigd geraakt dat het een nuttige emotie is, die verbondenheid kan versterken en ook tot optimisme stemt.

Nostalgiër

Ik lees het artikel verder (moet je ook doen, morgen bijvoorbeeld met een oude oliebol erbij) en wordt bevestigd in mijn vermoeden dat ik een vrolijke nostalgiër ben. Natuurlijk mis ik mijn ouders. Juist deze dagen word ik overspoeld met allerlei, vooral fijne herinneringen aan vroeger. Kerstdiner met haas, kastanjepuree en Elvis’ Blue Christmas. Naar een concert van Het Zeeuws Mannenkoor, waar mijn vader bij zong. We keken Peter Pan en de Sneeuwman op tv. Met oudjaar bakte m’n vader oliebollen, emmers vol, die ik vervolgens rond bracht naar kennissen en vrienden. En ik mis niet alleen. Ik zie en voel ook hoe er om mij heen hard iemand gemist wordt.
Ik doe me niet groter voor dan ik ben: mijn ogen vullen zich deze dagen regelmatig met tranen om die warme, lieve herinneringen. Om het verlangen nog één keer mijn ouders en mijn schoonvader te kunnen zien genieten van onze kids. Te horen dat ze best trots op ons zijn. Maar misschien schuilt daarin ook wel de kracht van nostalgie. Het brengt me terug naar de kern van wat voor mij belangrijk is, en doet me beseffen hoe waardevol en rijk mijn leven nu is. Cliché, maar zo waar. De nostalgie maakt me dankbaar voor wat vroeger me voor nu geeft.

Gevaar

Nog even over dat artikel. Terecht waarschuwt het het ook voor misbruik van nostalgie door de populisten van deze tijd. Door te suggereren dat vroeger alles beter was, zonder specifiek aan te duiden welk vroeger dan precies bedoeld wordt. En juist in deze tijden van verandering en dreiging zijn de mensen gevoelig voor nostalgische sentimenten. Ik hoed mezelf ervoor. Want al ben ik graag nostalgisch, vroeger was zeker niet alles beter. Nu is te doen, en nu moeten we met elkaar de wereld een beetje beter maken.

Dag 2016, hallo 2017!

Terugkijkend op 2016, realiseer ik me er veel gebeurd in mijn leven. Grootse momenten, zoals de continue verwondering die het ouderschap met zich meebrengt, Alpe d’HuZes, Adèle en niet in de laatste plaats de start van mijn blog. Maar ook intens verdrietige momenten, heel dichtbij, maar ook in onze naaste omgeving en in de wereld. Al met al niet meteen een jaar om nostalgisch van te worden.

Ik wens jullie allemaal een nieuw jaar toe, dat vooral wel die moment gaat brengen waardoor je ooit met warme nostalgie terugblikt op 2017!

PROOST!

 

mindful eten
Eten in ploegendienst

Samen gezellig aan tafel de warme maaltijd eten, met de verhalen van die dag, liedjes zingen en grapjes maken. Dat was wat ik van thuis had meegekregen. Tegenwoordig heet dat mindful eten, vroeger noemden wij dat gewoon gezellig.  We krijgen dat nu in ons gezinnetje toch meestal wel redelijk voor elkaar. Een tijdje terug werd dat idyllische Libelle-plaatje echter ruw verstoord door de onmogelijke tijden waarop onze dochter zwemles had. Praktische tijd, hoor, van 17.45 u tot 18.30 u. Want gedoucht, afgedroogd en aangekleed terug aan de eettafel, is het op z’n vroegst 19 uur. Gelukkig heeft onze mini-Marleen Veldhuis inmiddels haar B-diploma, maar we hebben toch een aantal weken in ploegendiensten moeten eten. Eén mama mee naar de zwemles, de andere zorgde ervoor dat de kleine man al wat eerder kon eten.

Dit keer was het mijn beurt om ons mannetje van een lekker hapje te voorzien. “Mama, eten?” Ja hoor, vent, eet maar lekker.
Hij begint lekker te smikkelen en ik krijg verhip een mini-cursus mindful eten voorgeschoteld, in 5 stappen.

  1. Aandacht

    Alle aandacht gaat naar zijn bord. Hij kijkt alleen nog maar naar zijn eten, laat zich door niks of niemand afleiden. Geen kletspraat, ik vertel nog iets over z’n zwemmende zusje. Hij reageert niet, kijkt alleen naar z’n bord, bestudeert uitgebreid wat er allemaal op z’n bord ligt.

  2. Alle zintuigen worden ingezet

    Kijken. Goed kijken, kleuren spotten. Alles wat groen of oranje is wordt eruit gevist (want groente en groente is een no-go).
    Ruiken. “Mmm, mama lekker?”
    Voelen. Pastawokkeltjes, die kun je fijn knijpen. Prtsj. Prtsj. Dat voelt geinig.
    Proeven. Nauwgezet grijpt hij een wokkeltje (fusili) en stopt het in z’n mond. Hij kijkt me aan, kauwt. En grijnst.

  3. Kleine hapjes

    Een stukje pasta. Blokje vlees. Vakkundig wordt alles wat maar op een stukje groente lijkt uit het bord gevist en op het mijne gelegd. Heel kalm en rustig. Vervolgens wordt het volgende hapje genomen. Kleine hapjes, maar gestaag wordt het bord leeg gelepeld en gevist.

  4. Uitgebreid kauwen

    Wat in dat kleine mondje verdwijnt, wordt zorgvuldig opgeknabbeld. Kauw, kauw. Ene wang uit, andere in. En als het dan echt goed fijngemalen is: slik, weg. Volgende.

  5. Pauzeren tijdens het eten

    Meneer schuift gedecideerd zijn bord van zich af, en kijkt me met een brede glimlach aan. “Teintje? Ja?” Hoofdje schuin.
    Of ik dus even Op een klein stationnetje wil zingen voor ‘m. Ik schuif z’n bord terug, met de mededeling: “eerst verder eten”. “Neehéhé!”, is het antwoord, “treintjuhh!!”. Vooruit dan maar. Als het liedje uit is, wil ik zijn bord afruimen.
    “Neehee!!”, hij trekt het bord weer naar zich toe, en gaat weer verder met eten. Met smaak. En schuift het bord, wanneer het leeg is, naar mij toe. “Klaar. Omruimen?”

    Nu hou ik ook van eten en gezellig, maar de manier waarop deze kleine man de maaltijd geniet (met nadruk op dat laatste woord), daar kan ik nog een puntje aan zuigen.

Soms kruist een gedicht je pad, zomaar, en laat het je niet los. Een dierbare collega droeg dit gedicht voor, op een doordeweekse dag, tijdens het ochtendritueel op mijn werk van samen met collega’s koffie drinken. Het was een gedicht van Joke van Leeuwen, van wie ik onlangs, van diezelfde collega overigens, haar nieuwste gedichtenbundel had gekregen.

Wat me zo trof in dit gedicht is hoe je met taal een beeld kunt kleuren en zonder het toch specifiek te benoemen een gevoel kan oproepen. Joke van Leeuwen is daarin ongelofelijk goed, dat bewijst ook dit gedicht maar weer, dat ik jullie niet wilde onthouden.

 

Vier manieren om op iemand te wachten

1 Zittend. Denkend aan liggen. Je handen
strijken rimpels in het tafellaken glad
rond een gerecht dat moeilijk en te veel
voor twee en niet als op het plaatje is,
maar ruikt, het ruikt de ramen uit, het
doet zijn best niet in te zakken, zoals
een ingehouden buik niet bol te zijn –
ook andersom is vergelijken.

2 Lopend. Bijvoorbeeld naar de ramen
en terug en toch weer naar de ramen,
omdat geluid zich buigt naar wat je
horen wilt, maar het niet is. Er danst
een stoet voorbij, verklede mensen die
iets onverstaanbaars juichen, van elkaar
goed weten hoe ze heten en te kijken
dansen dat je kijken moet.

3 Staand. Bij een ingang, uitgang waar je zei
dat, maar er zijn er drie, je weet niet meer
of die of deze. Van blijven staan komt
niemand tegen, maar met bewegen
wordt haast bereikt wat net verdween.
Zeker nog niet gezegd wie blijft en wie
beweegt en wie dan wie wanneer
en van hoe ver weer ziet.

4 Niet
—————————————–
Uit: ‘Vier manieren om op iemand te wachten’, 2001.

Reclameblokken

Als kind keek ik al graag naar de reclameblokken tussen de programma’s door. En nog steeds heb ik daar lol in. Natuurlijk, soms is het bloedzuigend irritant. De serie is spannend of de komedie grappig en dan komt er ineens weer zo’n reclameblok.
Maar het gebeurt ook best vaak, tegenwoordig, dat ik een reclame terug spoel. Jazeker, lang leve de moderne interactieve televisie, die je kunt pauzeren en heen en weer spoelen.
Ik hoor je denken “waarom zou je een reclame willen terug zien?” Gelijk heb je. Ik moet ook echt om mezelf lachen wanneer ik het doe, maar ik doe het om te genieten. Te genieten van iets kleins, een detail dat me is opgevallen in alle eenvoud, schoonheid of wat dan ook.

Details

En dat is begonnen toen ik vroeger reclames keek. Natuurlijk had je de leuke, gezellige, gekke reclames die een af verhaaltje waren, waar je om moest lachen (petje pietamientje, rollo etc) of huilen. Maar daar komt het niet door. Mijn liefde voor het reclame detail is ontstaan door het fenomenale “asjemenou” van Loekie de Leeuw. Ken je ‘m nog? Dat gekke leeuwtje dat tussen de reclames door met z’n maatje muis van alles beleefde. En dan asjemenou zei.
En dat is het detail: die asjemenou was perfect verstaanbaar gemompeld en er zat een wereld aan verhalen in. Dat zijn de dingen waarvoor ik val, en die ik graag een paar keer terugkijk om echt oprecht te genieten.

De blik van Sint

Een voorbeeld van een reclame die ik regelmatig terugkijk is de Sint reclame van Bol.com, waarin good old Bram van der Vlugt nog Sinterklaas is. En Sinterklaas slachtoffer is van de kadootjes die hij geeft. Stofzuiger, ontploffende chemiedoos. Maar het gaat mij om de maisbolletjes in z’n baard. Sint plukt er eentje uit, gooit die terug in de doos. En dan die blik. Die blik, dat is het. Blik op het meisje, blik in de camera, wenkbrauwen omhoog, blik wegkijkend. Goud waard, echt waar. Ik kan het honderd keer kijken. Kijk zelf hier (het filmpje is al scherpgezet) https://youtu.be/00eAaduAOjM?t=5s.

Blokker Ooow

De Blokker heeft Sarah Jessica Parker ingehuurd voor een serie nieuwe commercials. Op zich wel leuk, maar niet bijster. Maar dan. De kerstreclame van dit jaar. Sarah Jessica heeft vrienden uitgenodigd voor een gezellig avondje. Gezellige bebaarde vriend bekijkt een gourmet pannetje en vraagt “What’s this?”. Zij antwoordt en dan zijn “Oow”. Zo ontzettend grappig, hoe die acteur dat doet. Het fragmentje vind je ook op mijn facebookpagina en hier.

Misschien kun je er ook om lachen, en kun je het detail in deze reclames waarderen. En misschien ook helemaal niet. Maar ongetwijfeld heb jij ook een reclame waarvoor je toch even blijft hangen en niet wegzapt. Wat is jouw reclame genieten?

samen slapen
bijna lepeltje lepeltje
moeder en dochter
verbonden in
het eeuwig tijdvak

mijn hart slaat
om mijn schrik
bij de eerste aanblik
van deze twee
onder in de drekbak

liever kwijt dan rijk
zeker, maar toch
het doet ook iets
dat wat ooit was
zo triest is omgekomen
in mijn vuilnisbak

moeder en dochter
groot en klein
met een huivering
van respect
gooi ik ze
in de restzak